Tkaniny tekstylne szenilowe: konstrukcja, trwałość i pielęgnacja

Szenil definiuje się na podstawie struktury przędzy, a nie zawartości włókien

Tkaniny tekstylne domowe szenilowe uzyskują charakterystyczną miękką, puszystą, przypominającą gąsienicę powierzchnię dzięki metodzie konstrukcji przędzy całkowicie odmiennej od konwencjonalnych przędz przędzionych lub włókien ciągłych. Przędza szenilowa składa się z krótkie pęczki włókien, zwane włosami, uwięzione pomiędzy dwiema przędzami rdzeniowymi, które są skręcone razem, aby unieruchomić pęczki promieniowo . Po tkaniu lub dzianiu w tkaninie pęczki te stoją prostopadle do płaszczyzny tkaniny, tworząc gęstą, pluszową powierzchnię o aksamitnym dotyku w dotyku i charakterystycznym kierunkowym odbiciu światła, które zmienia się w zależności od sposobu szczotkowania włosia. Nazwa szenilowa pochodzi od francuskiego słowa oznaczającego gąsienicę, a po powiększeniu struktura przędzy wyjaśnia dokładnie dlaczego: uwięzione pęczki włókien przypominają szczeciniasty korpus gąsienicy, przy czym każdy pęczek wystaje na zewnątrz od centralnej osi rdzenia. Ta konstrukcja runa na poziomie przędzy odróżnia szenil od aksamitu, który uzyskuje włos poprzez tkaną strukturę osnowy ciętej po tkaniu, oraz od tkanin flokowanych, gdzie krótkie włókna są elektrostatycznie przyczepione do powlekanego podłoża. W przypadku szenili runo stanowi integralną część przędzy przed rozpoczęciem tkania, co stwarza różne właściwości wytrzymałościowe, różne tryby uszkodzeń i różne możliwości projektowania.

Mechanizm blokujący stosy i dlaczego tanie szopy szenilowe

Trwałość szenilowej tkaniny na tekstylia domowe określa się na etapie produkcji przędzy na podstawie tego, jak mocno pęczki runa są zakotwiczone pomiędzy przędzami rdzeniowymi. W prawidłowo skonstruowanej przędzy szenilowej dwie warstwy przędzy rdzeniowej – zazwyczaj bawełnianej, poliestrowej lub nylonowej – są skręcone ze sobą z szybkością 8 do 12 skrętów na cal, przy czym włókna runa są umieszczone pomiędzy nimi w sposób ciągły . Skręt zatrzymuje każdy pęczek w jego środku, pozostawiając oba końce wolne, tworząc miękką powierzchnię. Jeśli stopień skrętu jest zbyt niski, przędza rdzeniowa nie chwyta pęczków włosia z wystarczającą siłą ściskającą, a pęczki wyciągają się podczas użytkowania i prania – znany problem zrzucania, który psuje niedrogie narzuty szenilowe i tapicerkę. Jeśli skręt jest zbyt duży, pęczki runa są ściśnięte i nie mogą wykwitnąć do pełnego strychu, w wyniku czego powstaje płaska, mniej przyjemna w dotyku tkanina. Optymalny skręt równoważy przyczepność i rozkwit, a producenci wysokiej jakości weryfikują tę równowagę za pomocą testu siły odrywania pęczków, który mierzy siła w gramach wymagana do wyciągnięcia pojedynczego pęczka z przędzy — zwykle od 20 do 40 gramów w przypadku szenilu tapicerskiego . Włókno przędzy rdzeniowej również ma znaczenie: przędza z rdzeniem nylonowym zapewnia większą trwałość skrętu niż poliester, a rdzenie poliestrowe radzą sobie lepiej z rdzeniami bawełnianymi w wilgotnym środowisku, gdzie rdzenie bawełniane mogą pęcznieć i rozluźniać przyczepność na runie.

Wybór włókien i tworzony przez nie profil wydajności

Włókno użyte do pęczków włosia określa charakter dotykowy, trwałość i łatwość czyszczenia gotowej tkaniny szenilowej na tekstylia domowe. Bawełniana tkanina szenilowa jest początkowo najdelikatniejsza w dotyku i jest bardzo chłonna, dzięki czemu idealnie nadaje się na szlafroki i ręczniki, gdzie wymaganiem funkcjonalnym jest wchłanianie wody, ale pęczki z bawełnianym włosiem mają niższą odporność na ścieranie niż tworzywa sztuczne i matowieje w tapicerkach o dużym zużyciu w ciągu 18 do 24 miesięcy . Szenil poliestrowy zapewnia doskonałą trwałość kolorów, dobrą odporność na ścieranie i naturalną odporność na plamy ze względu na niską absorpcję wilgoci przez poliester, ale brakuje mu naturalnego chłodu bawełny w stosunku do skóry. Szenil akrylowy naśladuje puszystość i ciepło wełny przy niższych kosztach, co czyni go powszechnym w kocach dekoracyjnych, ale włosie akrylowe jest podatne na odkształcenia pod wpływem ciepła - gorący kubek umieszczony na akrylowej podkładce szenilowej może pozostawić trwały, spłaszczony ślad w miejscu, w którym pęczki włosia rozluźniły się termicznie do stanu ściśniętego. Zapewnia szenil olefinowy, polipropylen barwiony w masie wyjątkowa odporność na plamy i blaknięcie w połączeniu z wysoką odpornością na ścieranie powyżej 40 000 cykli Martindale'a , co czyni go preferowanym wyborem do tapicerki komercyjnej i tekstyliów domowych o dużym natężeniu ruchu, takich jak sofy w pokojach rodzinnych i poduszki na siedzenia krzeseł do jadalni.

Metody tkania i dziania, które pozwalają uzyskać tkaninę szenilową

Przędzę szenilową można włączyć do tkaniny poprzez tkanie lub dzianie, a wybrana metoda zasadniczo wpływa na drapowanie, rozciągliwość i gęstość włosia tkaniny. Tkany szenil jest zwykle konstruowany jako splot płócienny lub splot diagonalny z przędzą szenilową biegnącą w kierunku wątku , co oznacza, że przędza bogata w włos jest ułożona poziomo w tkaninie i tworzy powierzchnię, na której pęczki włosa są ułożone wzdłuż rolki tkaniny. Przędze osnowy, które biegną pionowo i nie są szenilowe, zapewniają wytrzymałość na rozciąganie i stabilność wymiarową, których nie jest w stanie zapewnić sam miękki wątek szenilowy. Z tego powodu tkana szenilowa tkanina obiciowa jest odporna na rozciąganie na całej długości, ale może wykazywać pewne uginanie się na całej szerokości. Dzianina szenilowa, produkowana na dziewiarkach okrągłych lub płaskich, tworzy bardziej elastyczną, układalną tkaninę rozciągliwą w obu kierunkach, co czyni ją preferowaną konstrukcją na narzuty szenilowe, koce i odzież. Jednakże dzianinowa struktura ma mniejszą gęstość runa niż ciasno ubita konstrukcja tkana, a dzianina szenilowa jest bardziej podatna na zaczepianie i wyciąganie runa, ponieważ dzianinowa struktura pętelkowa zapewnia mniejsze mechaniczne blokowanie przędzy szenilowej niż przecinająca się osnowa i wątek struktury tkanej.

Orientacja stosu i efekt cieniowania

Tkaniny szenilowe na tekstylia domowe wykazują wyraźny efekt cieniowania – pęczki włosia pochylają się w jednym kierunku, a tkanina wydaje się jaśniejsza, gdy patrzy się na nią z włosiem pochylonym w stronę widza, i ciemniejsza, gdy patrzy się na nią z włosem pochylonym. Nie jest to wada; jest to nieodłączna cecha kierunkowej struktury pala. W zastosowaniach tapicerskich należy kontrolować efekt cieniowania podczas krojenia i szycia, tak aby runo wszystkich paneli tekstylnych na meblu przebiega w tym samym kierunku . Jeśli jedna poduszka siedziska zostanie przecięta z włosiem skierowanym do góry, a druga ze stosem skierowanym w dół, obie poduszki będą miały inny odcień, mimo że materiał jest identyczny. Konwencja polega na cięciu wszystkich paneli tak, aby stos przebiegał od góry do dołu na powierzchniach pionowych i od tyłu do przodu na powierzchniach poziomych, tak aby użytkownik oglądający meble widział jaśniejszą, chudą orientację stosu.

Wzorce zużycia i problem zgniecionego stosu

Tkaniny domowe szenilowe stosowane w tapicerce wykazują specyficzne wzorce zużycia, które można przewidzieć na podstawie włókien włosa i warunków użytkowania. Najczęstszym problemem jest zgniatanie włosia, w wyniku którego pęczki w obszarach o dużym kontakcie – na środku poduszki siedzenia, nasadce podłokietnika, w strefie lędźwiowej oparcia – są wielokrotnie ściskane, aż stracą swój strych i leżący pod nimi splot podłoża stanie się widoczny . Jest to mechaniczne ściskanie kępek włosia, a nie ścieranie, które je niszczy. Bawełna szenilowa kruszy się najłatwiej i najmniej się regeneruje, ponieważ włókna bawełny mają słaby powrót elastyczny - po zgięciu pozostają zgięte. Poliester i szenil olefinowy zapewniają doskonały odzysk po zmiażdżeniu dzięki naturalnej sprężystości włókien syntetycznych. Zniszczone włosie można częściowo odnowić poprzez szczotkowanie sztywną szczotką do tapicerki lub gładką szczotką do pielęgnacji zwierząt, działając w kierunku przeciwnym do kierunku włosa, aby unieść ściśnięte kępki. Para stosowana podczas szczotkowania przyspiesza regenerację poprzez rozluźnienie wewnętrznych naprężeń włókna, ale para musi być naniesiona na szczotkę lub powietrze nad tkaniną, nigdy bezpośrednio na powierzchnię szenilu, gdzie wilgoć może przedostać się do rdzenia przędzy i spowodować ich pęcznienie i rozluźnienie przyczepności do pęczków włosa, pogarszając zrzucanie.

Czyszczenie szenilu i ostrzeżenie o uszkodzeniu przez wodę

Czyszczenie szenilowych tekstyliów domowych wymaga zrozumienia, co się dzieje, gdy pęczki włosia i przędza rdzeniowa zamoczą się. Największe ryzyko stwarza szenil z rdzeniem bawełnianym: gdy przędza z rdzeniem bawełnianym wchłania wodę, pęcznieje, co może powodować rozluźnij skręt, który blokuje kępki włosia na miejscu, co prowadzi do zrzucania kępek podczas i po czyszczeniu . To jest mechanizm odpowiedzialny za rozczarowujące doświadczenie prania narzuty szenilowej i znalezienia warstwy luźnych włókien w pułapce na kłaczki suszarki, podczas gdy sam narzut wydaje się cieńszy. Najbezpieczniejszą metodą czyszczenia szenilowych tekstyliów domowych jest czyszczenie na sucho rozpuszczalnikami na bazie ropy naftowej, które czyścią bez pęcznienia przędzy rdzeniowej. W przypadku szenilu nadającego się do prania w wodzie, oznaczonego jako taki przez producenta, protokół prania powinien obejmować zimną wodę, delikatny cykl z niewielkim mieszaniem i suszenie na płasko na powietrzu – nigdy nie suszenie maszynowe na gorąco, co powoduje zróżnicowany skurcz włókien okrywy i przędzy rdzeniowej, co może trwale zniekształcić powierzchnię tkaniny. Do czyszczenia plam za pomocą wodnych środków do czyszczenia tapicerki należy podchodzić ostrożnie: nanieść środek na szmatkę, a nie bezpośrednio na tkaninę i wcierać, a nie pocierać, aby zminimalizować zaburzenia włosia i przenikanie wilgoci do rdzenia.

Gęstość stosu i jak ją ocenić przed zakupem

Gęstość włosia szenilowych tekstyliów domowych – liczba pęczków włosa na cal kwadratowy – jest najlepszym prognostykiem tego, jak tkanina będzie się zużywać z biegiem czasu i jak będzie wyglądać luksusowo. Gęstość jest określana przez liczbę przędzy szenilowej, gęstość splotu w przekrojach na cal i wysokość runa . Szenil o dużej gęstości do tapicerki będzie miał grubość przędzy szenilowej od 2 do 4 Nm i będzie tkany z szybkością 30 do 50 przerzutów na cal, a wysokość runa będzie wynosić od 2 do 3 milimetrów. Przy tej gęstości splot podłoża jest całkowicie zasłonięty przez pęczki włosia, a tkanina jest jednolicie pluszowa. W przypadku szenili o małej gęstości, tkanych z szybkością 15 do 20 przerzutów na cal, z cieńszej przędzy szenilowej, widoczne będą widoczne przerwy pomiędzy rzędami pęczków, zwłaszcza gdy włosie jest szczotkowane w kierunku pochylenia, a szczeliny te będą się poszerzać w miarę ściskania pęczków podczas użytkowania. Wizualna ocena gęstości polega na rozdzieleniu włosia palcami i sprawdzeniu splotu podłoża — w przypadku wysokiej jakości szenili splot podłoża jest trudny lub niemożliwy do zobaczenia bez silnego rozłożenia kępek. W ekonomicznym szenilu splot podstawowy jest widoczny pod lekkim naciskiem palca, co wskazuje, że jest po prostu mniej pęczków, które wytrzymają obciążenie.

Odróżnianie prawdziwego szenilu od sztucznego szenilu na rynku

Popularność szenilowych tekstyliów domowych doprowadziła do pojawienia się sztucznych szenili – tkanin imitujących wygląd i dotyk szenilowych bez użycia prawdziwych przędz szenilowych. Najpopularniejszym sztucznym szenilem jest tkanina flokowana, w której krótkie włókna są elektrostatycznie przyczepione do podłoża z tkaniny pokrytej klejem, tworząc rozmytą powierzchnię przypominającą szenil dla niewytrenowanej ręki . Flokowany sztuczny szenil można rozpoznać po jednolitej, nienaturalnie równej wysokości włosia i braku niewielkich nieregularności kierunkowych, które charakteryzują prawdziwy szenil. Inną imitacją jest szczotkowany diagonal, w którym gruba tkanina o diagonalnym splocie jest szczotkowana mechanicznie w celu podniesienia włosia na powierzchni. Ostatecznym testem autentyczności szenilu jest badanie włosia: rozłóż włos i poszukaj poszczególnych punktów włożenia pęczków. W prawdziwym szenilu każdy pęczek wyłania się spomiędzy dwóch skręconych przędz rdzeniowych, a oba końce są wolne. W sztucznym szenilu włókna są przymocowane jednym końcem do podłoża pokrytego klejem, a w strukturze runa nie ma widocznych przędz rdzeniowych. Test spalania kępek włosia pozwala również odróżnić syntetyczny sztuczny szenil od prawdziwego szenilu z włókien naturalnych, ale badanie strukturalne jest nieniszczące i ostateczne.

Specyfikacje specyficzne dla aplikacji dla kategorii tekstyliów domowych

Różne zastosowania tekstyliów domowych stawiają różne wymagania tkaninie szenilowej, a parametry doskonałego koca do rzucania nie są takie same, jak te, które charakteryzują trwałą tapicerowaną sofę. Narzuty i koce szenilowe kładą nacisk na drapowanie, miękkość i możliwość prania; dzianina bawełniana lub mieszanka bawełny szenilowa o gramaturze od 250 do 350 GSM i wysokości runa poniżej 2 milimetrów zapewnia właściwą równowagę między ciepłem, wagą i wygodą czyszczenia. Wymagana jest tapicerka szenilowa do sof i krzeseł odporność na ścieranie co najmniej 30 000 cykli Martindale’a, przędza rdzeniowa z poliestru lub nylonu zapewniająca utrzymanie skrętu oraz włókno włosowe z poliestru lub olefiny zapewniające regenerację po zgnieceniu i odporność na plamy . Zasłony i draperie szenilowe przedkładają kontrolę zasłon i światła nad odporność na ścieranie; tkany szenil z włosiem ze sztucznego jedwabiu zapewnia pożądaną wagę i właściwości filtrujące światło, bez wymagań dotyczących trwałości tapicerki. Pomiędzy nimi znajdują się poszewki na poduszki i poduszki akcentujące z tkaniny szenilowej, wymagające umiarkowanej odporności na ścieranie od 15 000 do 25 000 cykli Martindale'a i priorytetowe znaczenie dla trwałości kolorów, ponieważ poduszki dekoracyjne często wystawione są na bezpośrednie działanie promieni słonecznych. Wybór odpowiedniej specyfikacji szenilu dla każdego zastosowania zapobiega rozczarowaniu tkaniną, która jest technicznie szenilowa, ale funkcjonalnie nieodpowiednia do zastosowania, jakie ma otrzymać.